ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତି ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ବିଚାରଧାରା ଅନୁସାରେ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିବରଣୀ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା:

ଓଡ଼ିଶାର ୫ମ ଅନୁସୂଚିତ ଅଞ୍ଚଳରେ (5th Scheduled Areas) ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀଙ୍କ ଶାସନ କାଳରେ ଜଳ, ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ଜମିର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଆଦିବାସୀ ଆନ୍ଦୋଳନ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମୋଡ଼ରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଆପଣ ଦର୍ଶାଇଥିବା ପାଞ୍ଚଟି ଯାକ ସ୍ଥାନରେ ସ୍ଥିତି ବର୍ତ୍ତମାନ ବେଶ୍ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଅଛି।
​ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତି ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ବିଚାରଧାରା ଅନୁସାରେ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ବିବରଣୀ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା:
​ବର୍ତ୍ତମାନର ସ୍ଥିତି: ଏକ ସମୀକ୍ଷା
​ସିଜିମାଳି (ରାୟଗଡ଼ା): ବେଦାନ୍ତ ଲିମିଟେଡର ବକ୍ସାଇଟ୍ ଖଣି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ନେଇ ଏଠାରେ ସଂଘର୍ଷ ଜାରି ରହିଛି। ନିକଟରେ (ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୬) ପୋଲିସ ଓ ଗ୍ରାମବାସୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୁହାଁମୁହିଁ ପରିସ୍ଥିତି ଉପୁଜିଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଅନେକ ଆହତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଗ୍ରାମସଭାର ସହମତି ବିନା ଜମି ଅଧିଗ୍ରହଣ କରାଯାଉଥିବା ନେଇ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକେ ଅଭିଯୋଗ କରୁଛନ୍ତି।
​ଲାଞ୍ଜିବର୍ଣ୍ଣା (ସୁନ୍ଦରଗଡ଼): ଡାଲମିଆ ଭାରତ ଗ୍ରୁପର ଖଣି ସମ୍ପ୍ରସାରଣକୁ ନେଇ ପ୍ରତିବାଦ ଏକ ମାସରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ଚାଲିଛି। ଆଦିବାସୀ ସଂଗଠନଗୁଡ଼ିକ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କୁ ପତ୍ର ଲେଖି ସମ୍ବିଧାନର ୫ମ ଅନୁସୂଚିର ଅଧିକାରକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବାକୁ ଦାବି କରିଛନ୍ତି।
​କେନ୍ଦୁଝର ଓ ରାଇରଙ୍ଗପୁର: ଏହି ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକରେ ମଧ୍ୟ ଖଣି ଏବଂ ଶିଳ୍ପାୟନ ପାଇଁ ଜମି ଅଧିଗ୍ରହଣ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କୁ ସାମିଲ କରାଯାଉ ନଥିବା ଅଭିଯୋଗ ହେଉଛି। ରାଇରଙ୍ଗପୁରରେ ଆଦିବାସୀ ସଂଗଠନଗୁଡ଼ିକ ପକ୍ଷରୁ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ବନ୍ଦ ପାଳନ ମଧ୍ୟ କରାଯାଉଛି।
​ସାମ୍ବିଧାନିକ ଅଧିକାର ଓ ସରକାରଙ୍କ ଆଭିମୁଖ୍ୟ
​ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀଙ୍କ ସରକାର PESA (Panchayats Extension to Scheduled Areas) Act ର ନୂଆ ନିୟମାବଳୀ ପ୍ରଣୟନ କରିବାକୁ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହି ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ:
​ଗ୍ରାମସଭାର ଶକ୍ତି: ଜମି ଅଧିଗ୍ରହଣ ପୂର୍ବରୁ ଗ୍ରାମସଭାର ଅନୁମତି ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ।
​ଜଳ-ଜଙ୍ଗଲ-ଜମି: ଆଦିବାସୀଙ୍କ ପାରମ୍ପରିକ ଅଧିକାରକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା।
​ଆପଣଙ୍କ ଦାବିର ସାରମର୍ମ
​ଆପଣଙ୍କର ଯୁକ୍ତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଯଥାର୍ଥ ଏବଂ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ। "ଜଳ, ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଜମି" କେବଳ ସମ୍ପତ୍ତି ନୁହେଁ, ଏହା ଆଦିବାସୀଙ୍କ ପରିଚୟ।
​"ଶାନ୍ତି ଓ ଏକତା ହିଁ ଆମର ଶକ୍ତି। ସମ୍ବିଧାନ ସର୍ବୋପରି ଏବଂ ଆଲୋଚନା ମାଧ୍ୟମରେ ହିଁ ସମାଧାନର ବାଟ ବାହାରିବା ଉଚିତ୍।"
​ନିର୍ଷ୍କଷ:
ସରକାର କେବଳ ଶିଳ୍ପାୟନ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ନଦେଇ, ଆଦିବାସୀଙ୍କ ସହ ସହମତି ଭିତ୍ତିରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ୍। ଉପଯୁକ୍ତ ଥଇଥାନ, ନ୍ୟାୟୋଚିତ କ୍ଷତିପୂରଣ ଏବଂ ପାରମ୍ପରିକ ଅଧିକାରର ସୁରକ୍ଷା ବିନା କୌଣସି ପ୍ରକଳ୍ପ ସଫଳ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ। ଆପଣଙ୍କ ପରି ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଆନ୍ଦୋଳନ ହିଁ ଗଣତନ୍ତ୍ରକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବ।